แปรงลวด (Wire Brush) คือ แปรงที่ใช้ในงานอุตสาหกรรม ผลิตจากวัสดุที่แตกต่างกันไปตามลักษณะการใช้งาน ใช้สำหรับเตรียมพื้นผิวสำหรับงานเชื่อม งานลบคลีบ กำจัดคราบสนิมสำหรับงานอู่ต่อเรือ ถังน้ำมัน ทำความสะอาดลอกสีพื้นผิวก่อนทาสี กำจัดกาว สิ่งสกปรกต่างๆ และยังสามารถใช้ในงานขัดทำความสะอาดงานหนัก ๆ ได้อีกด้วย ซึ่งตัวขนแปรงมีความทนทานต่อการใช้งาน และไม่หลุดง่าย

ขนแปรงลวด มีกี่ชนิด ?

              สามารถแบ่งชนิดของขนแปลง ที่จำหน่ายตามท้องตลาดทั่วไปได้ 3 ชนิด ดังนี้

1. ขนแปรงลวดแบบธรรมดา
             เหมาะกับงานขัดเบา ๆ ที่ไม่ต้องใช้แรงในการขัดมาก

2. ขนแปรงลวดแบบคลื่น
             เส้นลวดมีความเป็นสปริง เหมาะกับการใช้งานขัดหนักปานกลาง สามารถขัดผิวงานได้ไม่ลึกมากนัก ได้แก่ แปรงลวดเหล็กด้ามพลาสติก แปรงลวดรูปถ้วย เป็นต้น

3. ขนแปรงลวดแบบถักเปีย
             หรือที่ช่างนิยมเรียกกันว่า "ใบปัดหางเปีย" จะมีความแข็งแรงมากกว่าแบบธรรมดา เพราะเป็นการนำลวดแต่ละเส้น มาถักเป็นเกลียวใหญ่ ช่วยเพิ่มความแข็งแรง ทนทาน ให้กับขนแปรง จึงส่งให้มีอายุการใช้งานที่ยาวนานขึ้น จึงเหมาะกับการขัดงานหนัก ๆ เช่น งานขจัดสิ่งสกปรกที่แข็งตัว ยิ่งมีขนาดของเส้นขนแปรงใหญ่ ยิ่งทำให้มีแรงขีดข่วนมาก แถมแปรงลวดแบบถักเปีย ยังมีอายุการใช้งานยาวนานกว่าแบบธรรมดาอีกด้วย

แปรงแต่ละชนิด ใช้กับงานอะไร ?  

             แปรงมือแถวเดี่ยว (Single-row brushes) หรือ แปรงมืออเนกประสงค์ สามารถใช้ได้ทั้งในงานอุตสาหกรรม และงานขัดทั่ว ๆ ไปในครัวเรือน เหมาะกับงานระดับเบา สำหรับการขัดในซอกมุม

             แปรงลวดหลายแถว (Multi-row brushes) สามารถใช้ได้ทั้งในงานอุตสาหกรรม และงานขัดทั่ว ๆ ไปในครัวเรือน เหมาะกับงานขัดถู ที่ต้องการความละเอียด หรืองานทำความสะอาดพื้นผิวของวัตถุ ทำให้ผิวของวัตถุเกิดความเงางาม ขจัดคราบสกปรกที่ติดแน่นแต่ไม่มาก

             แปรงลวดพู่กัน (Conical brushes)  มีลักษณะเป็นรูปพู่กัน เหมาะกับงานระดับเบา ถึงปานกลาง เช่น งานทำความสะอาดด้านในท่อ หลุมต่างๆ แม่พิมพ์ หรือเครื่องยนต์ ลูกสูบ เป็นต้น ใช้กับเครื่องเจียร์หรือเครื่องไฟฟ้า

             แปรงลวดกลม (Round brushes) มีลักษณะเป็นรูปจาน สามารถใช้ได้ทั้งในงานอุตสาหกรรม และงานขัดทั่ว ๆ ไปในครัวเรือน ขัดได้ทั้งงานเบา และงานหนัก เหมาะสำหรับงานขัดบริเวณซอก งานที่ขัดออกยาก เช่น งานลบคลีบ คราบสนิม สี หรือสิ่งสกปรกต่าง ๆ ขัดลบสะเก็ดบนแนวเชื่อมในงานต่อเอ งานท่อน้ำมัน โครงสร้างที่มีแนวเชื่อม ใช้กับเครื่องเจียร์หรือเครื่องไฟฟ้า

             แปรงลวดถ้วย (Cup brushes) มีลักษณะเป็นรูปถ้วย ขนแปรงมักผลิตจากลวดเหล็กเป็นส่วนใหญ่ เหมาะกับงานขัดทำความสะอาดสนิมและขจัดสีเป็นหลัก งานพื้นผิวบริเวณกว้าง ใช้กับเครื่องเจียร์หรือเครื่องไฟฟ้า

แปรงลวด ทำจากวัสดุอะไรได้บ้าง ?

             วัสดุที่ใช้ในการผลิตขนแปรงนั้น จะแบ่งไปตามลักษณะของงานที่นำไปใช้ มีดังนี้

1. Steel wire / brass-coated steel wire ขนแปรงจะมีความแข็งแรง ทนต่อแรงดึงและแรงดันได้สูง
2. High-strength stainless steelwire (INOX) ขนแปรงจะมีความทาทานต่อการกัดกร่อนของกรด ด่าง และอุณหภูมิที่สูงได้เป็นอย่างดี
3. Micro-abrasive polyamide bristles เป็นขนแปรงที่ผสมอลูมิเนียมขัดออกไซด์ (A) หรือซิลิคอนคาร์ไบด์ (SiC)
4. Brass wire ขนแปรงที่ทำจากวัสดุนี้ จะนิยมใช้กับงานวัสดุโลหะที่ไม่ใช่เหล็ก และวัสดุธรรมชาติ

แปรงลวด นิยมใช้กับงานอะไร ?

• ตกแต่งลบลอยจากการเชื่อมโลหะ
• กำจัดคราบสิ่งสกปรกแข็งตัวขัดออกยากบนพื้นผิวเป็นส่วนโค้งและแคบ
• กำจัดคราบสนิมสำหรับงานอู่ต่อเรือ ถังน้ำมัน
• กำจัดกาว และสิ่งสกปรกต่างๆ
• ทำความสะอาดลอกสีพื้นผิวก่อนทาสี
• ทำความสะอาดท่อ ช่องที่อยู่ภายใน หรือรูในชิ้นงาน เช่น คราบสนิม ตะกรัน คราบน้ำมัน หรือ คราบสกปรก
  

เทคนิคการเลือกแปรงลวด

1. ผู้ใช้งานควรเลือกแปรงลวดให้เหมาะสมกับลักษณะการใช้งาน
2. ดูลักษณะของขนแปรงเพื่อให้เห็นถึงอายุการใช้งาน ได้แก่ ความหนาแน่นของขนแปรง และความยาวของขนแปรง
3. ขนแปรงหยัก (Crimped) ลักษณะเป็นคลื่น หรือลอน มีขนาดเล็ก ทำให้แปรงดูมีความหนาแน่นสูงกว่าแบบขนตรง (Level)

แปรงลวด เก็บรักษายังไงให้คุณภาพคงเดิม ?     

1. ควรใช้น้ำฉีดล้างบริเวณขนแปรงลวด ให้สิ่งสกปรกต่าง ๆ หลุดออกให้หมด ทุกครั้งหลังใช้งานเสร็จ
2. ควรเก็บให้พ้นจากความชื้น เพราะอาจทำให้ขนของแปรงลวด มีคุณภาพลดลง

 

ข้อควรระวังในการใช้ แปรงลวด

1. ควรใช้แรงกดแปรงให้เหมาะสม เพื่อให้ปลายเส้นลวดสัมผัสกับชิ้นงานพอดี
   ควรสวมหน้ากากกันสะเก็ด ถุงมือ ขณะใช้งานแปรงลวด เพื่อป้องกันเศษฝุ่น หรือเศษแปรงลวดปลิวเข้าตา
2. ไม่ควรวางแปรงลวดไว้กลางแดด เพราะจะส่งผลให้อายุการใช้งานของขนแปรงสั้นลง
3. ควรเก็บให้พ้นจากมือเด็ก
4. ห้ามนำไปไว้ใกล้ไฟ